مرکز خدمات روانشناختی و مشاوره اندیشه مهر

گروه درمانی

گروه درمانی، یکی از انواع روان درمانی هاست که در آن، 5 الی 10 نفر به صورت چهره به چهره با یک یا بیش از یک گروه درمانگر آموزش دیده ملاقات می­کنند و درباره آنچه که آزارشان می­دهد، صحبت می­کنند. همچنین اعضا از طریق بیان احساسات خود درباره آنچه که فردی بیان می­کند یا انجام می­دهد، به یکدیگر بازخوردمی­دهند. این تعامل به اعضای گروه فرصت می­دهد تا راه­های جدیدی از رفتار را تجربه کنند و درباره روش­های تعامل با دیگران بیشتر بیاموزند. آنچه که این موقعیت را بی­همتا می­سازد، بسته بودن و امن بودن این سیستم است. محتوای جلسات گروه محرمانه است؛ و آنچه که اعضا درباره آن صحبت می­کنند یا در مورد خود بیان می­کنند، بیرون از گروه مطرح نمی شود.

معمولا جلسات اولیه­ گروه بر برقراری اعتماد متمرکز است. در طول این مدت، اعضا بر ایجاد میزانی از اعتماد کار می­کنند که به آن­ها اجازه می­دهد صادقانه درباره مسایل شخصی صحبت کنند. اعتماد گروه زمانی به­ دست می ­آید که همه اعضا نسبت به گروه تعهد داشته باشند.

تاثیرات گروه درمانی

وقتی افراد وارد یک گروه می­شوند و آزادانه با سایر اعضای گروه تعامل می­کنند، معمولا مشکلاتی که در زندگی خود و به خصوص در تعاملات اجتماعی خود دارند را بازسازی می­کنند. آنان زیر نظر رهبر گروه که درمانگر ماهر و متخصصی است، فعالیت می کنند. گروه از اعضای خود حمایت می کند، پیشنهادهای مختلف ارایه می کند، یا به تدریج با فرد مواجه می­شود. در گروه فعالیت های مختلف درمانی انجام می شود:

• حل مشکلات به کمک اعضای مختلف گروه،
• آموزش رفتار­های جایگزین رفتارهای قدیمی یا ناسالم،
• شکل گیری فنون اجتماعی جدید یا رشد روش­های جدید ارتباط با دیگران.
• در طول گروه درمانی، افراد متوجه می­شوند که تنها نیستند. بسیاری از افراد در زندگی خود احساس می­کنند که تنها افرادی هستند که چنین مشکلاتی دارند، ولی در طی گروه درمانی متوجه می شوند که تنها نیستند و دیگران نیز مشکلات مشابهی آنان دارند. در چنین فضایی از اعتماد گروهی، افراد از یک دیگر احساس حمایت می گیرند و احساس می کنند مجازند از هم مراقبت کرده و به هم کمک کنند.

مزایای فراوان گروه درمانی

• کشف موضوعاتی در یک بافت بین فردی که به صورت دقیق­تر زندگی واقعی را منعکس می­کند.
• گروه درمانی فرصتی برای مشاهده و انعکاس مهارت­های بین فردی خود شما و دیگران فراهم می­کند.
• گروه درمانی فرصتی برای مفید بودن هم در طول مشارکت فعال و هم در طول مشاهده فراهم می­کند.
• گروه درمانی فرصتی برای ارایه و نیز دریافت بازخورد سریع درباره نگرانی­ها، موضوعات و مسایلی که بر روی زندگی فرد تاثیر می­گذارد، ارایه می­دهد.
• اعضای گروه درمانی از راه کار بر روی موضوعات شخصی در یک جو حمایت­کننده و محرمانه، و از راه کمک به دیگران برای کار کردن روی خودشان، منفعت (یا سود) می­برند.

مزایای گروه درمانی اغلب شامل این موارد است:

• حس فزاینده حمایت و ارتباط،
• کاهش خودانتقادی و منفی­نگری،
• امیدواری تجدیدشده در فرد به توانایی­های شخصی خود،
• کاردانی فزاینده در یافتن راه­حل­ها،
• سهولت بیشتر در شناسایی احساسات و خود افشاگری­،
• اعتماد عمیق به خود و غرایز یک شخص،
• اطمینان بیشتر به امتحان کردن راه­حل­های احتمالی.

در گروه درمانی درباره چه چیزی صحبت می­شود؟

درباره آنچه شما را به مرکز مشاوره آورده، صحبت کنید. به اعضای گروه بگویید چه چیزی شما را آزار می­دهد. اگر به حمایت نیاز دارید، اجازه دهید گروه این موضوع را بداند. همچنین اگر فکر می­کنید که به مواجهه و رویا رویی نیاز دارید، اجازه دهید آن­ها این موضوع را هم بدانند. گفتن این امر به افراد که چه انتظاراتی از آن­ها دارید، حایز اهمیت است.

احساسات بیان نشده، دلیلی اصلی برای تجربه مشکلات در افراد هستند. آشکار کردن احساساتتان (خود افشاگری)، بخش مهمی از گروه درمانی است و در میزان کمک به شما تاثیر می­گذارد. افشاگری­های مناسب و به جا آن­هایی هستند که به طور مستقیم به مشکل فعلی شما مربوط هستند. اینکه شما چقدر درباره خودتان صحبت کنید بستگی به این دارد که شما با چه چیزی راحت هستید. در صورت داشتن هر پرسشی درباره آنچه که ممکن است مفید باشد و یا آنچه که ممکن است مفید نباشد، همواره می­توانید از گروه سوال کنید.

برداشت های اشتباه شایع درباره گروه درمانی:

1. «من مجبور خواهم بود تمامی عمیق­ترین افکار، احساسات و راز­هایم را به گروه بگویم».

این شما هستید که چیستی، میزان و زمان اشتراک­گذاری با گروه را کنترل می­کنید. بیشتر افراد درمی­یابند که چه زمانی به اندازه کافی احساس امنیت می­کنند تا آنچه که آزارشان می­دهد را به اشتراک بگذارند، گروه می­تواند بسیار کمک­کننده و تصدیق­کننده باشد. ما شما را تشویق می­کنیم تا آنچه را که برای افشاسازی­اش آمادگی ندارید را به اشتراک نگذارید. همچنین گوش دادن به دیگران و فکر کردن در مورد اینکه چطور آنچه که آن­ها می­گویند می­تواند در مورد شما به کار گرفته شود، می­تواند کمک کننده باشد.

2. «گروه درمانی طولانی­تر از درمان فردی خواهد شد، زیرا مجبورم زمان را با دیگران قسمت کنم».

در واقع، گروه درمانی اغلب به دو دلیل نسبت به درمان فردی کارآمدتر می­باشد. اولا، در طول جلسات، زمانی که شما کمتر صحبت می­کنید اما با دقت به صحبت­های دیگران گوش می­دهید، می­توانید از گروه سود ببرید. متوجه خواهید شد شما با دیگر اعضای گروه اشتراکات زیادی دارید، و همچنانکه آن­ها روی یک نگرانی کار می­کنند، شما می­توانید درباره خودتان بیشتر بیاموزید. ثانیا، اغلب اعضای گروه موضوعاتی را در شما بیدار خواهند کرد که ممکن است قبلا از آن­ها آگاه نبوده­اید و یا نمی­توانستید خودتان آن مسایل را درونتان پرورش دهید.

3. «رهبران گروه یا اعضای گروه به صورت کلامی به من حمله خواهند کرد».

بسیار حایز اهمیت است که اعضای گروه احساس امنیت کنند. رهبران گروه، حضور دارند تا به گسترش و ایجاد محیطی امن کمک کنند. اغلب شنیدن بازخورد، دشوار است. همچنان­که اعضای گروه به اعتماد و پذیرش یکدیگر می­رسند، عموما بازخورد و حتی مواجهه مثبت را تجربه می­کنند، مثل اینکه از طرف بهترین دوستشان آمده است. یکی از مزایای گروه درمانی، این است که فرصتی فراهم می کند که بازخوردهای مثبتی در فضای حمایت کننده از دیگران دریافت شود. یافتن دوستانی که به تدریج به شما نشان دهند که چطور می­توانید به نوعی رفتار کنید که به خودتان یا دیگران آسیب نرسانید، فرصت نادری است، اما این دقیقا چیزی است که گروه می­تواند ارایه دهد و این در مسیری محترمانه، و به آرامی انجام خواهد گرفت، بنابراین شما می­توانید این مساله را شنیده و از آن استفاده کنید.

4. «گروه درمانی در رتبه دوم بعد از درمان فردی قرار دارد».

اگر گروه درمانی به شما پیشنهاد شده است، به دلیل این است که مشاور شما بر این باور است که گروه درمانی بهترین روش برای نشان دادن نگرانی­های شماست. دلیل این که ما گروه درمانی را به ا فراد توصیه می کنیم به این علت نیست که جا برای درمان فردی در اختیار نداریم، یا صرفه­جویی در وقت، بلکه ما زمانی گروه درمانی را توصیه می­کنیم که کارآمدترین روش برای کمک به شما باشد. مشاور شما می­تواند با شما صحبت کند که چرا گروه درمانی برای شما مفید خواهد بود.

5. «من در صحبت با دیگران مشکلات دردسرهای زیادی دارم و نمی توانم حرف هایم را بادیگران در گروه به اشتراک بگذارم».

بیشتر افراد درباره اینکه آیا قادرند در گروه صحبت کنند یا نه، مضطرب می­شوند. تقریبا بدون استثنا، طی جلسات کمی، افراد متوجه می­شوند که در گروه می­توانند شروع به صحبت کنند. اعضای گروه به خاطر می­آورند که چه چیز ممکن است برای گروه جدید باشد، بنابراین به احتمال زیاد شما حمایت زیادی برای شروع به صحبت در گروه، دریافت خواهید کرد.

اثرات گروه بر اعضای آن

شرکت درگروه درمانی با احساسات و پیامدهای مثبتی متعددی همراه است. بخشی از فرآیندها و اتفاقات مهمی که درگروه رخ می دهد عبارت اند از:

یادگیری-گروه فرصتی فراهم می کند که افراد بتوانند مطالب جدیدی را از یک دیگر بیاموزند. چنین یادگیری هایی می تواند به صورت مستقیم باشد یا به صورت غیر مستقیم.

اصلاحات تجارب اولیه-گروه به افراد فرصت می دهد تا تجارب اولیه آسیب زا تحت درمان قرار بگیرند. تجارب منفی ارتباطی مانند طرد، سرزنش، بدرفتاری و آزار در گروه اتفاق نمی افتند و افراد فرصت می کنند تا روابط سالمی را شاید برای اولین بار در طول زندگی خود تجربه کنند. چنین فرصتی امکان برطرف شدن و تسلی آسیب های قبلی را فراهم می کند.

همگانی بودن-بسیاری از اوقات، افراد زمانی که با ناکامی، شکست یا ناملایمات زندگی روبه رو می شوند، باورشان این است که تنها افرادی هستند که دچار چنین وضعیتی شده اند و همیشه از خود می پرسند، «چرا من؟». گروه این فرصت را به افراد می دهد که با مشکلات و رنج های دیگران آشنا شوند. در چنین شرایطی، افراد در می یابند که آنان تنها نیستند و دیگران نیز با مسایلی مانند آنان روبه رو هستند. در چنین فضایی، سوال «چرا من؟» پاسخ مناسب خود را باز می یابد.

خوش بینی-تجربه روابط سالم اجتماع، تجربه پیشرفت دیگران، کسب حمایت و توجه از دیگران، فضایی توام با خوش بینی و مثبت اندیشی را ایجاد می کند که با بسیاری از باورهای قبی مراجعان ممکن است که در تضاد باشد.

القای امید-شاهد پیشرفت و بهبودی دیگران بودن، احتمال دست یابی به بهبودی، رشد و پیشرفت در سایر افراد گروه را ایجاد یا تشدید می کند.

فیدبک-افراد گروه با بیان تجارب، احساسات و نظرات خود به اعضای مختلف گروه، به آنان فرصت می دهند تا به ادامه مسیرهای سلامت و عدم ادامه روش های ناسالم بپردازد. چنین فیدبک هایی صادقانه، خالصانه و برگرفته از تجارب و نظرات افراد گروه خواهد بود.

بیان هیجان ها- اعضای گروه در ضمن بیان احساسات و تجارب خود یا دیگران احساسات و هیجان های خود را بیان می کنند. بیان هیجان ها و دریافت فیدبک مناسب به آن از سوی سایر اعضای گروه به افراد امکان می دهد که علاوه بر بیان صحیح هیجان ها و درک شدن و فهمیده شدن از سوی دیگران، از راه های سالم به تخلیه احساسات منفی خود بپردازند.

نقش شرکت کنندگان در گروه

مهم است که اعضای گروه بدانند که وظایف آنان در گروه چیست، یا چه انتظاری از آنان می رود. بسیاری از مردم با روان درمانی فردی آشنا هستند و می دانند که مردم هنگامی که به یک روان شناس یا مشاور مراجعه می کنند راجع به مشکلات خود صحبت می کنند. ولی، بسیاری از آنان نمی دانند که در گروه درمانی باید چه فعالیتی انجام دهند و نحوه ارتباط آنان با دیگران چه خواهد بود. بسیاری از افراد، نگران سایر شرکت کنندگان هستند: این که در حضور غریبه ها چگونه می توانند صحبت کنند، آنان چه افرادی هستند، چه قضاوتی در مورد آنان می کنند و بسیاری از نگرانی های دیگر. به همین دلیل مهم است که افراد بدانند که درگروه چه فعالیت هایی باید انجام دهند.

فعالیت هایی که شرکت کنندگان در گروه درمانی باید انجام دهند عبارت است از:

• مطرح کردن مسایل و مشکلات خود در گروه،
• گوش دادن و کمک کردن به سایر افراد گروه،
• بیان همدلی به دیگران یا به عبارت دیگر، بیان کردن میزان درک و فهم شان از مشکلات دیگران،
• بیان کردن احساسات خود نسبت به امور مختلف و از جمله آن چه که در گروه رخ می دهد،
• تشویق، تحسین، یا بیان احساسات مثبت نسبت به آن چه که درگروه رخ می دهد یا شرکت کنندگان دیگر مطرح می کنند،
• بیان مخالفت یا دیدگاه متفاوت و یا بیان احساسات منفی ولی به گونه ای سالم،
• بیان تجارب مشترکی که با دیگران دارد،
• کمک به سایر اعضای گروه چه به صورت کمک های فکری یا کمک های عاطفی،
• احترام به قواعد و استانداردهای گروه،
• سایر موارد دیگر.

برای مشاهده ادامه مطلب از سایتمرکز خدمات روانشناختی و مشاوره اندیشه مهر کلیک کنید.
نویسنده: خانم دکتر ربابه نوری


منبع:
http://andishemehr.com/

درمان مشکلات زناشویی/ زوجی

مشکلات زناشویی شایع و فراوان اند. علاوه بر این، در طی زمان مشکلات جدیدی رخ می دهد، افراد تغییر می کنند، شرایطشان تغییر می کند و بحران و استرس های متعددی رخ می دهد. استرس های شغلی، مالی، خانوادگی، اجتماعی و مانند آن افراد مختلف و از جمله زوج ها را تحت تاثیر قرار می دهد. طبیعی است که زوج ها با مشکلات مختلفی روبه رو شوند و در بعضی موارد این مشکلات می تواند بر رابطه آنان تاثیر منفی بگذارد. مهم است که زوج بلافاصله بعد از رویارویی با مشکلات خود برای کمک از روان شناسان و مشاوران کمک بگیرند. زیرا، طولانی شدن مشکلات مختلف و به خصوص مشکلات ارتباطی زوجین می تواند بر رابطه آنان تاثیر منفی بگذارد.

علاوه بر این، مشکلات زندگی می تواند منجر به بیماری های روانی و به خصوص افسردگی شود. افسردگی، خود بر روابط خانوادگی و زوجی افراد تاثیر منفی می گذارد و اگر به موقع به این بیماری و عوارض آن پرداخته نشود، مشکلات متعدد دیگری ایجاد می شود که هر کدام باعث بدتر شدن دیگری می شوند. یعنی افسردگی، منجر به صدمه به روابط ازدواجی می شود و صدمه به این ر ابطه، افسردگی را بدتر می کند و این چرخه همچنان ادامه می یابد.

مهم است که در این موارد از خانواده ها کمک گرفته نشود. تجربه نشان داده هنگامی که خانواده ها به کمک زوج دچار مشکل می شتابند، هر یک به فرزند خود توجه می کند و آن چه مورد بی توجهی قرار می گیرد رابطه زن و شوهر است که نتیجه آن لطمه سنگین به این رابطه است. کمک گرفتن از بزرگان فامیل و خانواده ها نیز در چنین شرایط کمکی نمی کند. زیرا، معمولاً آنان به جست و جوی مقصر می پردازند. در حالیکه یافتن مقصر در شرایطی که مشکلی به وجود آمده است کمکی به حل مشکل نمیکند. روان شناسان و مشاوران با توجه به پیچیدگی های زیادی که در روابط خانوادگی وجود دارد با اصول و تکنیک هایی آشنا هستند که می توانند بهتر از هر متخصص دیگری به کمک زوجین برآمده و تنش ایجاد شده را کاهش داده و برطرف نمایند.

با توجه به مطالب بالا، مهم است که با مشاهده اولین نشانه های نارضایتی، رنجش، آزردگی و پریشانی ناشی از رابطه ازدواجی به جست و جوی کمک برآمده و از مراکز مشاوره و روان شناختی کمک بگیرند

در مرکز مشاوره اندیشه مهر، روانشناسان و مشاوران کار آزموده و مجرب به زوجین کمک می کنند تا برای مشکلات خود راه حل های مناسبی را بیابند.

مشکلات ارتباطی زوج ها

هیچ زن و شوهری نیستند که در زندگی خود با اختلاف، مشاجره، نارضایتی و رنجش روبه رو نشده باشند. زندگی دو انسانی که از دو جنس، دو خانواده، دو تاریخچه زندگی متفاوت و تجربه های زندگی مختلفی اند، با تفاوت ها، اختلاف ها و تنش هایی همراه است. این طبیعی است. با این حال، میزان چنین مشکلاتی در بعضی زوجین بیشتر از بقیه است. بی توجهی به چنین مشکلاتی باعث می شود که در طی زمان، احساسات و هیجان های منفی شکل بگیرد به خصوص خشم. رشد و پرورش خشم می تواند هر رابطه ای را تضعیف کند، حتی رابطه های عمیق و شدید را. پس، بسیار مناسب است که زوج به محض شروع مشکلاتی که در رابطه شان ادامه پیدا می کند، گاهی شدید و گاهی ضعیف می شود، ولی از بین نمی روند، از کمک های تخصصی و حرفه ای مشاوره و روان شناسی بهره گیرند.

مزایای چنین مشاوره های تخصصی آن است که ارتباط بهتری با همسران ایجاد خواهد شد از جمله:

• دست یابی به توانایی بهتر در حرف زدن و گوش دادن،
• درک بهتر خود،
• درک بهتر همسر خود،
• احساس ارزشمندی بیشتر در رابطه خود با همسر،
• حل اختلافات به گونه ای سریع تر و صحیح تر،
• لذت بردن از وجود و حضور یک دیگر،
• بیان و ابراز صمیمیت با همسر.

نکته مهم آن است که ارتباط خوب با همسر، یکی از عواملی است که می تواند اثر استرس های بزرگ زندگی را نیز کاهش دهد. به عبارت دیگر، انسان ها با اتکا و پشتوانه روابط خوب و سالم با همسران شان می توانند سخت ترین بحران ها و مشکلات زندگی شان را پشت سر بگذارند. افراد از همه مشکلات و سختی ها به همسر خود پناه می آورند. زمانی که با همسرشان مشکل داشته باشند برای تحمل و پشت سر گذاشتن مشکلات به کجا می توانند مراجعه کنند.

از سوی دیگر تحقیقات نشان داده که مشکلات ازدواجی می تواند زمینه ساز اختلالات روانی باشد به خصوص اختلالات افسردگی. همچنین بیماری های روان تنی نیز به دنبال چنین فشارها و مشکلات خانوادگی افزایش می یابد. منظور از بیماری های روان تنی، بیماری های جسمی است که عوامل روان شناختی در ایجاد، تشدید و مقاوم شدن آنها به درمان نقش جدی دارند مانند زخم معده هایی که سال هاست درمان می شوند ولی هیچ وقت خوب نمی شوند یا بیماری های قلبی عروقی و سایر بیماری های دیگر. به منظور حفظ زندگی مشترک، پیشگیری از بیماری های روان تنی و نارضایتی هایی که به دنبال مشکلات ازدواجی ایجاد می شود، مهم است که زوج به موقع از کمک های تخصصی مشاوره ای و روان شناسی استفاده کند، در همان ابتدا که چنین مشکلاتی ایجاد می شوند. مرکز مشاوره اندیشه مهر برای چنین مشکلاتی، خدمات اختصاصی ارایه می دهد.

مشکلات مرتبط با طلاق

معمولاً، در کشور ما افراد به موقع برای حل مشکلات زندگی مشترک خود اقدام نمی کنند. معمولاً، سال ها صبر می کنند و مشکلات را تحمل می کنند بدون این که اقدام خاصی برای کاهش آن انجام دهند. بعد از مدت ها، از روش های مختلفی که دوستان و آشنایان توصیه می کنند استفاده کرده و بعد که صبر، تحمل و روش های غیر تخصصی کمکی نکرد، ناگهان به طلاق می اندیشند و اقدام می کنند. به نظر می رسد، در این مواقع، افراد در دو سر یک طیف قرار می گیرند: مدت ها صبوری و تحمل و آزمایش راه های غیر حرفه ای و بعد ناگهان طلاق. معمولاً چنین طلاق هایی با خشم و خصومت زیادی همراه است. زیرا، این همه تحمل منجر به خشم های سنگین شده که به حد خصومت رسیده است.

نتیجه خشم و خصومت بعد از یک زندگی مشترک، این است که زوج سابق نمی تواند به درستی به مشکلات فرزندان ناشی از این ازدواج رسیدگی کند. بعد از طلاق هم باز، فرزندان قربانی می شوند. میزان این خشم و خصومت گاهی در حدی است که حتی بعد از دو دهه طلاق، هنگام ازدواج یا خواستگاری فرزندان حتی حاضر نیستند در حد چند ساعت وجود یک دیگر را نیز تحمل کنند.

واقعیت این است که طلاق دارای مراحل متعددی است:

1. تصمیم گیری برای طلاق- پذیرش ناتوانی در برطرف کردن مشکلات زندگی زناشویی، پذیرش سهم خود در مشکلات.
2. برنامه ریزی برای طلاق- صحبت در مورد نحوه طلاق. همکاری در مورد حق حضانت فرزندان، نحوه دیدار با فرزندان، مسایل پولی و مالی و مانند آن. صحبت با خانواده اولیه در مورد جدایی و طلاق.
3. جدایی- رسیدگی به فرزندان. شروع سوگ و جدایی روانی از همسر. سوگ از دست رفتن یک زندگی. سوگ از رفتن یک رابطه. شروع زندگی مجردی. سازگاری با زندگی جدید. برنامه ریزی برای زندگی جدید: مسایل پولی، مسکن، شروع یک زندگی جدید تک والدی و نوع ارتباط جدید با فرزندان.
4. طلاق- انجام مراحل قانونی طلاق. مقابله با هیجان های منفی ناشی از سوگ ِ از دست رفتن زندگی مشترک، هویت ازدواجی، رابطه از دست رفته و جدایی از همسر و یا فرزندان. از بین رفتن امیدها، آرزوها، رویاها و برنامه های آینده ای که در زندگی مشترک بود. ارتباط جدید با دوستان و خانواده اولیه.
5. خانواده پس از طلاق- مهم است که پس از طلاق ارتباط مناسبی بین والدین برقرار شود. بسته به این که کدام یک از زوج با فرزندان زندگی کند، نحوه سازگاری بعد از طلاق تفاوت می کند:

• زندگی تک والد با فرزندان- سازگاری با نحوه مدیریت مالی خانواده، ارتباط با همسر سابق در نگهداری و رسیدگی به فرزندان، رسیدگی به مشکلات فرزندان که ناشی از جدایی والدین است و احساسات همراه با آن.
• زندگی تنها بدون فرزند- مدیریت و برنامه ریزی برای ارتباط با همسر سابق، برنامه ریزی دیدار از فرزند، برنامه ریزی برای گذراندن اوقات مناسب با فرزندان، حمایت از همسر سابق که مسئولیت نگهداری از فرزندان را برعهده دارد.

برای مشاهده ادامه مطلب از سایت مرکز خدمات روانشناختی و مشاوره اندیشه مهر کلیک کنید.

نویسنده: خانم دکتر ربابه نوری

منبع:

http://andishemehr.com/